پیش خوان روزنامه ها
محل تبلیغات شما اینجاست 2 محل تبلیغات شما اینجاست 2 محل تبلیغات شما اینجاست 4 نیرو نیوز مدارا
کد خبر : ۷۴۲۵۸۹
زمان انتشار :
facebook telegram twitter google+ cloob Yahoo print

ضرر و زیان ۵۶ هزار میلیارد تومانی «بنزین»

«بنزین برای دولت هیچ چیزی جز ضرر ندارد. شاید برایتان جالب باشد که بدانید قیمت تمام شده بنزین تقریبا ۳ برابر پولی است که مردم ایران به جایگاهداران می پردازند و البته دولت این ضرر را به صورت یارانه به پالایشگاه ها می پردازد تا آنها سر پا بمانند و فعالیت کنند اما خسارت بنزین برای دولت به همین جا ختم نمی شود و نقل و انتقال این کالا باعث تبخیر بخشی از آن می شود. به همین دلیل دولت رقمی را به عنوان خسارت تبخیر به جایگاهداران می پردازد!

ضرر و زیان ۵۶ هزار میلیارد تومانی «بنزین»

به گزارش پایگاه خبری اتحاد آنلاین،  

دولت در کنار همه مخارجش یک هزینه سنگین دارد: بنزین ۲۷۰۰ تومانی که ۱۰۰۰ تومان به دست مردم می رسد!

روزنامه شهروند نوشت: «بنزین برای دولت هیچ چیزی جز ضرر ندارد. شاید برایتان جالب باشد که بدانید قیمت تمام شده بنزین تقریبا ۳ برابر پولی است که مردم ایران به جایگاهداران می پردازند و البته دولت این ضرر را به صورت یارانه به پالایشگاه ها می پردازد تا آنها سر پا بمانند و فعالیت کنند اما خسارت بنزین برای دولت به همین جا ختم نمی شود و نقل و انتقال این کالا باعث تبخیر بخشی از آن می شود. به همین دلیل دولت رقمی را به عنوان خسارت تبخیر به جایگاهداران می پردازد!

رقمی که دولت بابت خسارت ارزان فروشی بنزین به پالایشگاه ها می دهد، سالانه چیزی حدود ۵۶ هزار میلیارد تومان است و رقمی که بابت خسارت تبخیر به جایگاهداران سوخت می دهد، چیزی حدود ۱۴۷.۵ میلیارد تومان در سال است. به عبارتی دولت برای ارزان فروشی بنزین به مردم سالانه معادل ۵۶ هزار و ۱۴۷ میلیارد تومان ضرر می دهد. این ضرر کلان دولت تقریبا به اندازه پولی است که هر سال برای پروژه های عمرانی در نظر می گیرد اما معمولا از عهده پرداخت آن برنمی آید و پروژه های عمرانی چیزی حدود نصف این رقم سهم می برند. جالب است که بدانید میانگین عمر پروژه های عمرانی در کشورهای پیشرفته به ۵ تا ۶ سال می رسد اما در ایران پروژه های عمرانی وجود دارد که با گذشت ۴۰ سال هنوز تکمیل نشده اند که نمونه آن آزادراه تهران - شمال است.

قیمت تمام شده بنزین چقدر است؟

وقتی دولت از بنزین ارزان حرف می زند، شاید کمتر کسی بداند که بابت ارزان فروشی سوخت چه یارانه سنگینی روی دوش بودجه کشور تحمیل شده است؛ آن هم برای بنزینی که ایرانی ها به راحتی اسراف می کنند. آمارهای جهانی نشان می دهد که هر ایرانی ۱۰برابر مردم ترکیه و ۳برابر مردم چین بنزین مصرف می کند. بر اساس گزارش سازمان جهانی انرژی مردم ایران در هر ساعت ۳ میلیون و ۷۹۰ هزار لیتر بنزین مصرف می کنند که این رقم تقریبا ۶ برابر میانگین مصرف بنزین در جهان است. با این حال بسیاری از کارشناسان معتقدند که تمام این بنزین را مردم مصرف نمی کنند و حجم قابل توجهی از آن قاچاق می شود. در هر صورت بنزین چه قاچاق شود و چه تمام آن توسط مردم اسراف شود، مصرف آن با اهرم قیمت می تواند کنترل شود.

هر لیتر بنزین در ایران سال هاست که با قیمت هزارتومان عرضه می شود اما قیمت تمام شده بنزین در پالایشگاه های ایران چقدر است؟

محسن روحانی، مدیر سابق سامانه هوشمند سوخت شرکت پخش فرآورده های نفتی گفته که هزینه تمام شده یک لیتر بنزین برای دولت ۲ هزار و ۷۰۰ تومان است و دولت مابه التفاوت هزینه تمام شده بنزین و قیمت نهایی آن را به پالایشگاه ها می پردازد. با این حساب دولت هر لیتر بنزین را با ۱۷۰۰ تومان ضرر می فروشد. بیایید ببینیم حجم این ضرر چقدر است؟ مردم ایران روزانه چیزی حدود ۹۰ میلیون لیتر بنزین مصرف می کنند. در واقع دولت هر روز تقریبا ۱۵۴ میلیارد تومان برای بنزین ضرر می دهد که این رقم در سال رقمی بالغ بر ۵۶ هزار میلیارد تومان تمام می شود اما ضرر بنزین به همین جا ختم نمی شود و نقل و انتقال بنزین موجب تبخیر بخشی از آن می شود. دولت بابت تبخیر بنزین هم خسارت جداگانه ای به جایگاه های سوخت می پردازد.

دخل و خرج جایگاهداران جور نمی شود

زیان های بنزین به همین جا ختم نمی شود و نقل و انتقال بنزین هم موجب تبخیر بخشی از آن می شود که دولت برای جبران این خسارت به جایگاهداران رقمی با عنوان یارانه تبخیر پرداخت می کند. البته جایگاهداران سوخت هم از این وضع راضی نیستند و می گویند تبخیر بنزین بیشتر از رقمی است که دولت خسارت می دهد و احداث جایگاه سوخت در بسیاری از شهرهای ایران ازجمله مناطق گرمسیری که تبخیر بالاتر است، صرفه اقتصادی ندارد.

آنها البته به قیمت دستوری بنزین و زیادشدن تعداد جایگاه های سوخت هم اشاره می کنند و می گویند پمپ بنزین داری، دیگر سودی ندارد.

«هر جور حساب و کتاب می کنیم دخل و خرجمان جور در نمی آید.» این بخشی از گفته های یکی از جایگاهداران خوزستانی است که می گوید دو سال پیش به دلیل کسری ناشی از تبخیر بنزین ناچار شده ۶۸ میلیون تومان جریمه به شرکت پخش و پالایش پرداخت کند.

آن گونه که این جایگاهدار به «شهروند» می گوید: «شرکت پخش و پالایش میزان تبخیر بنزین را ۴۵ لیتر در هر ۱۰ هزار لیتر اعلام می کند، اما از هر تریلی ۳۲ هزار لیتری ۸۰۰ لیتر آن تبخیر می شود؛ در حالی که شرکت پخش و پالایش تنها حدود ۱۵۰ لیتر آن را قبول و پول آن را به جایگاهدار پرداخت می کند.»

آن گونه که این فعال صنفی می گوید: «اگر جایگاهی بیشتر از این اندازه با کسری در مخازن خود مواجه شود، باید هر لیتر بنزین را به قیمت فوب خلیج فارس یعنی چیزی حدود ۴هزار و ۸۰۰ تومان پرداخت کند.»

او اما حالا نگران افزایش احتمالی قیمت بنزین است و می گوید: «دو سال پیش ۳.۵ میلیارد تومان برای خرید این جایگاه پول پرداخت کردم اما حالا با نقطه سربه سر فعالیت می کنم. الان کسری مخازنم را با بنزین هزار تومان پر می کنم اما اگر قرار باشد بنزین سهمیه بندی شود و به ۱۵۰۰ تا ۲ هزار تومان افزایش پیدا کند، میزان زیان ناشی از تبخیر بنزین به بالای ۳۰ میلیون تومان می رسد که در این حالت به هیچ وجه قادر به ادامه کار نخواهم بود.»

یارانه تبخیر چقدر است؟

بر اساس آن چه وزارت نفت اعلام کرده به ازای هر هزار لیتر بنزین، شرکت پخش ۴۵۰۰ تومان یارانه می دهد (پول ۴.۵ لیتر را به جایگاهدار پرداخت می کند). حالا اگر سرانه مصرف ایرانی ها را طبق آخرین آمار ۹۱ میلیون لیتر در نظر بگیریم، می توان گفت که دولت بابت تبخیر روزانه بنزین ۴۰۹ میلیون و ۵۰۰ هزار و ماهانه ۱۲ میلیارد و ۲۸۵ میلیون تومان یارانه پرداخت می کند که این رقم به حدود ۱۴۷ میلیارد تومان در سال می رسد. البته جایگاهدارها می گویند این میزان پولی که شرکت پخش به فعالان این بخش می دهد یک چهارم میزان واقعی آن است.

چطور می توان تبخیر بنزین را کمتر کرد؟

تبخیر بنزین در همه جای دنیا وجود دارد اما میزان آن متناسب با وضع آب و هوایی، دما و البته کیفیت بنزین متفاوت است. رئیس سابق انجمن صنفی کارفرمایان سوخت دراین باره می گوید: «دمای بنزین تحویلی به جایگاه ها باید ۶۰ درجه فارنهایت باشد در حالی که برخی مواقع بنزینی که به جایگاهدار تحویل داده می شود از نقطه جوش هم بالاتر است و به ۱۲۰ درجه هم می رسد. همین مسأله میزان تبخیر را حداقل دو برابر می کند.»

اما انتقال مستقیم بنزین از پالایشگاه به جایگاه ها از دیگر دلایل تبخیر بالاست که رییسی فر به آن اشاره کرده و توضیح می دهد که شرکت پخش باید به مدت ۳ روز بنزین را در انبارهای خود نگهداری کند تا تبخیر آن صورت بگیرد و سپس آن را توزیع کند. اما وقتی این اتفاق رخ نمی دهد، شرکت پخش به نوعی زیان ناشی از تبخیر فرآورده را به جایگاهدار منتقل می کند.

کیفیت بنزین از دیگر فاکتورهایی است که می تواند سطح تبخیر بنزین را کم و زیاد کند. جراح زاده یکی از جایگاهدارها دراین باره می گوید: «انباشت بالای گاز در بنزین کیفیت بنزین را تحت تأثیر قرار داده و به همین دلیل تبخیر بنزین در ایران بیشتر از دیگر کشورهاست.»

هوافروشی به مشتریان واقعیت دارد

باک بنزین خود را پر می کنید اما خیلی سریع چند لیتر از آن کم می شود. آن چه بسیاری از مردم آن را هوافروشی می دانند، به گفته فعالان این صنف همان انباشت گاز است. اما رئیس انجمن شرکت های زنجیره ای تأمین و توزیع فرآورده های نفتی دراین باره به «شهروند» می گوید: «این میزان تبخیر در گذشته نیز وجود داشت و همان طور که می دانید میزان تبخیر این گاز انباشت شده در بنزین در فصل گرم سال بیش از فصل سرد سال است اما در گذشته این میزان به نحوی بود که یکدیگر را همپوشانی می کردند اما میزان تبخیر نسبت به گذشته افزایش یافته است. این موضوع باعث زیان جایگاهداران شده و مردم نیز تا حدودی از آن متضرر می شوند.»

این مقام مسئول با تأکید بر این که سیستم جدید سوختگیری در جایگاه های سوخت به هیچ عنوان اجازه ورود هوا به درون باک را نمی دهد، تصریح کرد: «زمانی که باک را باز می کنند هوایی از آن خارج می شود که در حقیقت مربوط به تبخیر گازهای انباشت شده در بنزین است.»

طبق گفته رییسی فر، این تبخیر گازهای انباشت شده در بنزین موجب می شود که میزان پرداختی جایگاهداران سوخت در زمان تحویل بار نسبت به فروش محموله رقم متمایزی باشد.

منبع انتخاب
ثبت نظرات
captcha